Γιατί τα μαλλιά «συνηθίζουν» τα προϊόντα που χρησιμοποιούμε (Spoiler: Δεν συνηθίζουν!)

Μια αρκετά διαδεδομένη πεποίθηση σχετικά με την περιποίηση των μαλλιών είναι ότι -με τον καιρό- «συνηθίζουν» τα καλλυντικά προϊόντα που χρησιμοποιούμε με αποτέλεσμα η αποτελεσματικότητα των τελευταίων να εξασθενεί. Αυτή η θεωρία χρησιμοποιείται συχνά για να εξηγήσει γιατί ένα προϊόν που αρχικά μας ενθουσίαζε, με την πάροδο του χρόνου φαίνεται να μην «δουλεύει». Παρότι η εμπειρία αυτή είναι κοινή, η ερμηνεία της -που βασίζεται στην έννοια της συνήθειας- δεν είναι επιστημονικά ακριβής.

Πάμε, λοιπόν, να αποδομήσουμε μαζί έναν από τους πιο επίμονους μύθους στην περιποίηση των μαλλιών και να εξηγήσουμε γιατί η πεποίθηση ότι «τα μαλλιά συνήθισαν» δεν ευσταθεί.

Τι είναι τα μαλλιά από βιολογική άποψη

Από επιστημονική σκοπιά, τα μαλλιά δεν διαθέτουν μηχανισμό προσαρμογής ή «ανοσίας» απέναντι στα καλλυντικά προϊόντα. Για να καταρρίψουμε, όμως, τον μύθο, πρέπει πρώτα να καταλάβουμε τι ακριβώς είναι η τρίχα. Η τρίχα είναι νεκρός κερατινοποιημένος ιστός. Αποτελείται κυρίως από κερατίνη και δεν διαθέτει μεταβολισμό, νευρικό σύστημα, κυκλοφορία αίματος και ικανότητα μάθησης ή προσαρμογής. Με απλά λόγια: τα μαλλιά δεν «μαθαίνουν», δεν «θυμούνται» και δεν «συνηθίζουν».

Γιατί ένα προϊόν δείχνει να μην αποδίδει πια;

Η αίσθηση ότι ένα σαμπουάν, μια μάσκα ή ένα leave-in γαλάκτωμα «δεν πιάνει πια» είναι πραγματική. Απλώς η αιτία δεν είναι αυτή που νομίζουμε. Οι πιο συχνοί λόγοι είναι οι εξής:

Συσσώρευση προϊόντων (product buildup): Πολλά προϊόντα περιποίησης περιέχουν σιλικόνες, πολυμερή, έλαια, πρωτεΐνες, κ.ά. Με την πάροδο του χρόνου, αυτά τα συστατικά μπορούν να συσσωρευτούν στην τρίχα, δημιουργώντας ένα φιλμ. Το αποτέλεσμα; Τα μαλλιά δείχνουν βαριά, χάνουν τον όγκο και τη λάμψη τους, και τα προϊόντα δείχνουν να μην λειτουργούν σωστά. Φυσικά, δεν φταίει ότι τα μαλλιά «συνήθισαν». Φταίει ότι το εξωτερικό περίβλημα της τρίχας έχει επικαλυφθεί.

Αλλαγές στις ανάγκες των μαλλιών: Οι ανάγκες των μαλλιών δεν παραμένουν σταθερές στον χρόνο. Επηρεάζονται από παράγοντες όπως είναι οι κλιματικές και εποχικές συνθήκες, η συχνότητα και η ένταση θερμικού styling, οι χημικές επεξεργασίες (βαφές, ντεκαπάζ), η ηλικία, οι ορμονικές μεταβολές, κ.ά. Αυτό εξηγεί γιατί ένα προϊόν που ήταν κατάλληλο σε μία συγκεκριμένη χρονική περίοδο ή περίσταση μπορεί να μην λειτουργεί πια, χωρίς, ωστόσο, αυτό να υποδηλώνει ότι έχει χάσει την αποτελεσματικότητά του. Με απλά λόγια, ένα προϊόν που ήταν ιδανικό -για παράδειγμα- κατά τη διάρκεια του χειμώνα μπορεί να είναι υπερβολικά βαρύ το καλοκαίρι. Αυτό δεν σημαίνει ότι έπαψε να λειτουργεί· σημαίνει ότι δεν ταιριάζει πια στις τρέχουσες ανάγκες περιποίησης.

Αλλαγές στο τριχωτό της κεφαλής: Το τριχωτό της κεφαλής αποτελεί έναν ζωντανό ιστό και μπορεί να παρουσιάσει μεταβολές ως προς τη λιπαρότητα, την ευαισθησία, τη σύσταση και την ισορροπία του μικροβιώματος. Καθώς τα σαμπουάν και τα προϊόντα καθαρισμού στοχεύουν κυρίως στο τριχωτό, οποιαδήποτε αλλαγή σε αυτό μπορεί να επηρεάσει την αντιλαμβανόμενη αποτελεσματικότητα ενός προϊόντος. Αν, για παράδειγμα, χρησιμοποιούσαμε ένα σαμπουάν που εξισορροπεί τη λιπαρότητα, αλλά το τριχωτό μας πλέον έχει «ρυθμιστεί» και παράγει λιγότερο σμήγμα, το αποτέλεσμα από τη χρήση του προϊόντος δεν θα είναι το ίδιο. Και πάλι, δεν πρόκειται για συνήθεια, αλλά για μεταβολή στο τριχωτό.

Ψυχολογικός παράγοντας και προσδοκίες: Ο εγκέφαλός μας παίζει τεράστιο ρόλο στην αντίληψη της αποτελεσματικότητας. Το πρώτο διάστημα χρήσης ενός νέου προϊόντος, η προσοχή μας στρέφεται εντονότερα στο αποτέλεσμα και το παρατηρούμε πιο προσεκτικά, περιμένοντας τη βελτίωση. Με τον καιρό, όμως, το αποτέλεσμα αρχίζει και γίνεται κανονικότητα, η βελτίωση θεωρείται δεδομένη και παύει να μας εντυπωσιάζει. Αυτό δεν σημαίνει ότι το προϊόν έχει πάψει να λειτουργεί — απλά παύει να γίνεται αντιληπτή ως αξιοσημείωτη η αποτελεσματικότητά του.

Είναι απαραίτητη η συχνή αλλαγή προϊόντων;

Η αλλαγή προϊόντων δεν είναι από μόνη της απαραίτητη. Ενδείκνυται, ωστόσο, όταν μεταβάλλονται οι ανάγκες των μαλλιών, αλλάζει η κατάσταση του τριχωτού ή διαφοροποιούνται οι περιβαλλοντικές συνθήκες.

Η ιδέα ότι τα μαλλιά «συνηθίζουν» τα προϊόντα αποτελεί έναν συνηθισμένο αλλά απλουστευτικό τρόπο ερμηνείας πιο σύνθετων φαινομένων. Η προσέγγιση στην περιποίηση των μαλλιών θα πρέπει να βασίζεται σε αξιολόγηση των αναγκών και όχι σε καταχρηστικές εναλλαγές προϊόντων. Το ουσιαστικό ερώτημα δεν είναι εάν ένα προϊόν πρέπει να αλλάξει, αλλά εάν εξακολουθεί να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των μαλλιών και του τριχωτού σε κάθε χρονική περίοδο.

Στη σειρά περιποίησης μαλλιών με κόκκινο σταφύλι MACROVITA θα βρείτε τα προϊόντα που ανταποκρίνονται καλύτερα στις δικές σας, εξατομικευμένες ανάγκες.